Gençler Harekete Geçince Toplum Değişiyor: 2026 Yıkılabilir Siperler

Fransa’daki kitleseli protestolar öğrenciler tarafından başlatıldı ve önderlik edildi. Bugün sokaklara çıkanların içinde bulunduğu tüm kesimlerin ve sınıfların dahil olduğu toplumun bir parçası onlar. Böyle bir sınıf bir karara varıp, son birkaç haftadır Avrupa’ın bazı bölgelerinde olduğu gibi sokaklara indiğinde toplumda değişimin gelmesi muhtemeldir. Aksi halde toplumun kendisi tehlikedeydir ve şiddetli değişim kaçınılmaz hale gelebilir. İşçilerin de birlik bayrakları dalgalandırarak katılması ve gençleri direniş noktalarına katılması durumu daha da patlayıcı bir hal alır.

Haberler ve çevrenizdeki gelişmeler hakkında hızlı erişim için Premium Times WhatsApp Topluluğuna katılın.

Open in WhatsApp

Fransa’daki durum, bugün protestocuların ebeveynlerinin ve büyükanne-bübabalarının ülkeyi ele geçirdiği 1968 Öğrenci Ayaklanması’na benziyor. 10 milyondan fazla insan sokaklara çıktı ve o dönemki Fransa Cumhurbaşkanı Charles de Gaulle, 29 Mayıs 1968’de Almanya’ya kaçtı. Ünlü general savaşçı geri döndüğünde Meclisi feshedip yeni seçimler yaptı.

1968 Fransa öğrenci talepleri, üniversitelerdeki kalabalığ azaltmak için daha sınıflar, okullarda demokrasi, eğitim reformları ve ABD’nin Vietnam’daki soykırımı gibi adaletsizliklerden arınmış bir dünya idi. İşçiler grevler ve fabrika işgalleriyle sesini duyurdu. Daha yüksek maaşlar, daha iyi çalışma koşulları ve sosyal reformlar talep ettiler.

Bugün, 58 yıl sonra, talepler neredeyse aynı; tek fark lise öğrencilerinin protesto edenlerin ortalama yaşını düşürmesidir. 70.000’i aşan polis görevlendirmesinden etkilenmeyen öğrenciler, öğretmen açığından, yıkık dökük okul yapılarından, okul bütçelerindeki kesintilerden ve enflasyondan şikayet ediyor. Ekim 2026’nın ortalarına kadar, çoğu reşit olmayan 6.500’den fazla protestocu gözaltına alındı. Sadece 17-18 Ekim 2026 hafta sonu çatışmalarında en az 2.500, 24 Ekim protestolarında ise 1.435 kişi gözaltına alındı. Paris, Lyon, Bordeaux ve Marseille gibi şehirlerde yaşanan çatışmalar ve gözaltılarla birlikte, Fransız hükümeti protestocularla diyalog halindeydi; kamu mallarının tahribatını en aza indirmek için alınacak yollar konusunda uzlaşıya varıyor ve tavizler veriyordu.

Ancak Fransız yetkililer protestocularla uzlaşmaya çalışırken, dünyada dikkatleri başka yöne çekmek ve hatta krizi tırmandırmak için onları düşman olarak sunarak bu protestoculara baskı yapılmasını savunan dünya liderleri var. Örnekleme ABD Başkanı Donald Trump, protestoların sebeplerinin protestocuların iddia ettiği gibi olmadığını, aslında göç ve entegrasyon meselesi olduğunu söyledi. Truth Social’daki paylaşımda şunları yazdı: “Fransa’da olan, kontrolden çıkmış kitlesel göçten daha fazlası. Konu okullar değil; bu, İslam’ın bir zamanlar büyük bir ülkeyi ele geçirmek istemesi!”

Trump, Amerikalılara şunları söyledi: “Sadece Fransa’ya bakın… Paris çok yakında Müslüman bir şehre dönüşecek.” Ekledi: “Fransa yanıyor! Kalplerinde nefret taşıyan, tamamen farklı bir dünyadan gelen insanların göçü, bir zamanlar büyük bu ülkeyi parçaladı.” Ekledi: “Emmanuel (Macron) sınırlarını çoktan kapatmalıydı. Ona bunu yapmasını söyledim.”

Görsel Kaynak: Premium Times (Batı Afrika, Toplum & İnsan Hakları)

Kararsız İsrail Başbakanı Benjamin Netanyahu, Trump’ın çizgisini izledi ve Fransa’nın “İslamcı aşırıcıların istilasına teslim olduğu” iddia etti. Polonya Başbakanı Donald Tusk ve Macaristan Başbakanı Peter Magyar da Trump’ın söylediği aynı sözleri tekrarladı. Ancak Fransız liderlik böyle bir saçmalığa kanmayacaktı. Macron şu yanıtı verdi: “O günden beri bir yabancı bilgi manipülasyonu yaşandı ve bu, birçok yabancı liderden kabul edilemez ve saçma yorumlara yol açtı.”

Premium Times ile Önde Kalın

Google’da tercih kaynağı olarak ekleyin

İsyanlara dair uluslararası paylaşımlardan bazılarının sahte olduğunu belirterek, “Fransa’da hiç yaşanmayan sahneleri gösteren yapay zeka görüntüleri gördük. Bizi göçmen ve İslamcı ordular istila etti diyen kişiler var; bu tamamen gerçek dışı.” Macron’un uydurma ifadelere yönelik reddi, doğru, ancak isyanların sebeplerinin büyük ölçüde ülkenin karşı karşıya olduğu ekonomik krizlere bağlı olduğunu itiraf etmek konusunda o kadar ileri gitmiyor. Üretim dibe vurdu; imalat, tarım ve geniş sanayi sektörleri daraldı.

2026’nın ikinci çeyreğinde Fransa’nın kamu borcu 3,5955 trilyon avroya, yani GSYİH’nin %119’u ulaşmıştı. Açığı ise 2026’da GSYİH’nin %5,4’ü seviyesinde; bu da Avrupa Birliği’nin %3’lük sınırıyla karşılaştırıldığında oldukça yüksek.

2002’den beri borcunun GSYİH içindeki payı ikiye katlandı. Emeklilik açıklarının 2035’e kadar 15 milyar avroya ulaşması öngörülüyor. Sendikalar da protestolara katılmanın gerekçelerinden birini burada buluyor. Fransa, son yıllarda eski Afrika sömürgeleerinden decades boyunca özgürce sağladığı kaynakları kaybetme oranını artırarak konumunu kötüleştirdi. Nijer Cumhuriyeti’nde uranyum ve maden kontrolünü kaybetti. Burkina Faso, Mali, Gine ve Senegal gibi ülkelerin doğrudan sömürülmesi tartışma altına alınırken, buna kadar uysal olan Gabon da kopuş bildirimi verdi. Ancak protestolarla sarsılan tek Avrupa ülkesi Fransa değil. Arnavutluk’ta, bir zamanlar sosyal bir sığınak olan ülkede yüksek okul ücretleri, yolsuzluk iddiaları ve yükselen kitlesel işsizlik öğrencileri sokaklara çıkardı. Tiran’da ve bir dizi şehirde çatışmalar kaydedildi. Protestolar Milano, Torino ve Roma gibi İtalyan şehirlerini yüksek eğitim maliyetleri ve artan zorluklar nedeniyle sarsarken, Madrid ve Barcelona gibi İspanyol şehirlerindeki protestolar yüksek konut maliyetleri ve emekliliklere odaklandı; Portekiz’dekiler ise yaşam maliyetleri ve konut konularındaydı.

Avrupa genelinde öğrenci-işçi ittifakları daha iyi bir eğitim ve çalışma ortamı etrafında şekilleniyor. Ancak şimdi öğrenci eyleminin tacını alan ülke Sırbistan. Orada öğrenciler yalnızca protestolar düzenlemek yerine, son on dört yıldır iktidarda olan Sırbistan İlerici Partisi (SNS)’ne karşı bir muhalefet koalisyonu kurarak iktidarı ele geçirmeye karar verdi. Tarafsız, meslek insanlarından ve sosyal aktivistlerden oluşan bir seçim listesi oluşturdular. 25 Ekim 2026 parlamento seçimlerinde öğrenci koalisyonu oyların %52,7’sini ve Meclis’in 250 koltuğunun 140’ını kazandı. İktidar partisi oyların %39,17’sini ve 104 koltuğu elde etti. Seçime katılım oranı %68,78 oldu. President Aleksandar Vučić yenilgiyi kabul etti.

Ancak Avrupa’daki öğrenciler sorumluluklarının farkında olurken, dünyanın birçok bölgesinde öğrenciler uyuyor. Nijerya’da dünyanın en büyük siyahi nüfusu bulunan ülkede, 2027 genel seçimlerinde ülkenin geleceği için mücadele başlarken birçok öğrenci ve genç gerçekten horluyor.

Daha da suçlu bir şekilde, uyananların çoğu, ataları gizli olmayan politikacıların çete ve kirlik işleri için kullanacağı kişiler olarak kendilerini sunuyor. Politikacıların ve çocuklarının öğrencilere lider dayatmasının yanı sıra, bir zamanlar Ulusal Nijeryalı Öğrenciler Birliği’nin (NANS) merkez başkanının öğrenci bile olmadığı dönemler oldu. Ancak bunlar, bu tür ülkelerde bariyerlerin kurulamayacağı anlamına gelmiyor. Öğrenciler ve gençler harekete geçtiğinde, toplum değişir.

Owei Lakemfa , Afrika işçilerinin eski genel sekreteri, insan hakları aktivisti, gazeteci ve yazardır.

Üyelik Topluluğu

Premium Times olarak, yüksek kaliteli gazeteciliğin önemine kesinlikle inanıyoruz. Herkesin pahalı haber aboneliklerine sahip olamayacağını fark ederek, herkes için ücretsiz erişilebilirliğini koruyan, özenle araştırılan ve doğrulanmış haberler sunmaya adanmış durumdayız.

Haber üretiminin maliyetli olduğunu kabul etmek önemlidir ve hikayelerimizi ulaşılması zor bir ödeme duvarının arkasına koymaktan gurur duyuyoruz.

Bize ücretsiz ve erişilebilir habere olan bağlılığımızı sürdürmemize yardımcı olacak, mütevazı bir aylık veya yıllık katkıda bulunarak üyelik topluluğumuza katılmayı düşünür müsünüz?

Görsel Kaynak: Premium Times (Batı Afrika, Toplum ve İnsan Hakları)

Son gönderilerin e-postanıza gönderilmesi için abone olun.